دانشگاه تبریز ذهن، حرکت و رفتار 2980-8820 5 1 2026 04 21 The synergistic impact of sleep quality, mental health, and cognitive function on dynamic balance in adults تأثیر همزمان کیفیت خواب، سلامت روان و عملکرد شناختی برتعادل پویا دربزرگسالان 21449 10.22034/mmbj.2026.67150.1178 FA سحر محمدزاده استادیار گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه دامغان، بهزاد محمدی اورنگی استادیار گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی دانشگاه دامغان لیلی علیزاده استادیار گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهیدمدنی آدربایجان Journal Article 2025 05 05 This study aimed to investigate the simultaneous effects of sleep quality, mental health, and cognitive performance on dynamic balance in adults. In this descriptive-analytical cross-sectional study, 83 participants (52 men and 31 women) with a mean age of 44.70 years were recruited. Sleep quality was assessed using the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), mental health with the General Health Questionnaire (GHQ-28), and cognitive performance with the Stroop test. Dynamic balance was measured using an Iranian-made dynamic balance device. Pearson correlation analysis revealed significant positive relationships between dynamic balance and all three variables in both genders. Multiple regression analysis showed that, among men, mental health, sleep quality, and cognitive performance significantly predicted dynamic balance. Among women, only mental health and cognitive performance were significant predictors, while sleep quality was not. Altogether, these three factors explained more than 50% of the variance in dynamic balance in both men and women. Mental health emerged as the strongest predictor of dynamic balance across genders. Gender differences were noted, with sleep quality playing a greater role in men’s balance than women’s. These findings emphasize the importance of a multifactorial approach to improving balance, including enhancing sleep quality, promoting mental health, and strengthening cognitive functions. The results have practical implications for the design of preventive, rehabilitative, and health promotion programs among middle-aged adults. Considering the crucial role of dynamic balance in daily activities and fall prevention, addressing sleep, mental health, and cognitive factors simultaneously may provide a more effective strategy for enhancing balance and overall well-being. هدف این پژوهش بررسی تأثیر همزمان کیفیت خواب، سلامت روان و عملکرد شناختی بر تعادل پویا در بزرگسالان بود. در این مطالعه، ۸3 نفر (۵2 مرد و ۳۱ زن) با میانگین سنی ۷۰/۴۴ سال شرکت کردند. کیفیت خواب با پرسشنامه پیتسبورگ (PSQI)، سلامت روان با پرسشنامه GHQ-28 و عملکرد شناختی با آزمون استروپ ارزیابی شد. تعادل پویا نیز با دستگاه تعادل‌سنج پویای ایرانی سنجیده شد. تحلیل همبستگی پیرسون نشان داد که تعادل پویا به طور معناداری با کیفیت خواب، سلامت روان و عملکرد شناختی در هر دو گروه مردان و زنان ارتباط دارد. نتایج رگرسیون چندگانه نشان داد که در مردان، سلامت روان، کیفیت خواب و عملکرد شناختی همگی پیش‌بینی‌کننده‌های معنادار تعادل پویا بودند، در حالی که در زنان، سلامت روان و عملکرد شناختی نقش معناداری داشتند و کیفیت خواب پیش‌بینی‌کننده معناداری نبود. در مجموع، این سه متغیر بیش از ۵۰٪ از واریانس تعادل پویا را در هر دو جنس تبیین کردند. یافته‌ها نشان داد سلامت روان قوی‌ترین پیش‌بینی‌کننده تعادل پویا بود. همچنین تفاوت‌های جنسیتی در الگوهای ارتباط مشاهده شد، به طوری که کیفیت خواب نقش بیشتری در تعادل مردان نسبت به زنان ایفا کرد. این نتایج بر اهمیت در نظر گرفتن رویکرد چندعاملی برای بهبود تعادل، از جمله تقویت کیفیت خواب، ارتقای سلامت روان و بهبود عملکرد شناختی تأکید دارد. یافته‌های این پژوهش می‌تواند در طراحی برنامه‌های توانبخشی و ارتقای سلامت افراد میانسال به کار رود. با توجه به اهمیت تعادل پویا در فعالیت‌های روزمره بررسی هم‌زمان این سه عامل می‌تواند رویکرد مؤثرتری برای بهبود تعادل فراهم کند. https://mmbj.tabrizu.ac.ir/article_21449_94509c68afaedc67ab9f6578c86e1015.pdf